28η Οκτωβρίου στη Μεσοποταμία, 8 ημ.

Αφού πάρουμε το πρωινό στο ξενοδοχείο θα κατευθυνθούμε προς το μοναστήρι του Σαφράν, με την εκπληκτική θέα, που πήρε το όνομά του από τα λουλούδια που μεγάλωναν γύρω του. Το Μάρντιν έχει γίνει το σύμβολο της διαπολιτισμικής συμφιλίωσης με τις πολυάριθμες εκκλησίες, τα μοναστήρια, τα τζαμιά και τα μαυσωλεία. Η μονή του Αγίου Ανανία που βρίσκεται 8 χιλιόμετρα ανατολικά από το Μάρντιν είναι το θρησκευτικό κέντρο των πιστών της συριακής ορθόδοξης εκκλησίας. Το μοναστήρι που είναι περιτριγυρισμένο από βράχια από τις τρεις μεριές χτίστηκε τον 4ο αιώνα. Κατά τα μετέπειτα χρόνια η μονή επισκευάστηκε και προστέθηκαν νέα τμήματα. Στις αίθουσες κάτω από την μονή που κατασκευάστηκαν με μεγάλες πέτρες αναπαύονται 52 πατριάρχες της συριακής ορθόδοξης εκκλησίας.  

Μετά σειρά έχει ο Μεντρεσές Κασιμιέ, κτισμένος κατά τη δυναστεία των Αρτουκιδών, με μία διακοπή λόγω των Μογγολικών επιθέσεων για να ολοκληρωθεί από την δυναστεία των Τιμουριδών. Το Αραβικό αυτό πανεπιστήμιο φτιαγμένο από ασβεστόλιθο έρχεται σε τέλεια αρμονία με το φυσικό περιβάλλον, όπως και όλα τα κτίρια της πόλης. Τέλος, θα απολαύσουμε περπατώντας την πόλη περνώντας από το Ulu τζαμί και την εκκλησία των Σαράντα Μαρτύρων (Αγίων Μπεχνάμ και Σάρας)  και τα πολλά μαγαζάκια που μπορείτε να προμηθευτείτε μπαχαρικά, γλυκά, σαπούνια και τα περίφημα κολιέ που φτιάχνονται με την τεχνοτροπία της περιοχής. Στον ελεύθερό σας χρόνο θα μπορέσετε να επισκεφθείτε το μουσείο του Μάρντιν με την εκπληκτική θέα ή να καθίσετε σε κάποια από τις ταράτσες για να απολαύσετε τον καφέ σας με θέα προς τη Συρία.  Δείπνο και διανυκτέρευση στο Μάρντιν.

Πρωινό στο ξενοδοχείο και αναχώρηση για την πανέμορφη πόλη του Μιντιάτ, η πόλη των γλωσσών και  των θρησκειών, με πλακόστρωτους δρόμους και αρχιτεκτονική βγαλμένα από άλλη εποχή. Υπάρχουν πέντε ορθόδοξες εκκλησίες στην πόλη, και όλες είναι συριακές. Το αποκορύφωμα είναι το παλιό πολιτιστικό σπίτι, συχνά το σκηνικό για σκηνικά τουρκικών ταινιών. Οι εκκλησίες και τα σπίτια των Χριστιανών έχουν διατηρηθεί αν και πολλά από αυτά είναι άδεια, με τους ιδιοκτήτες τους να ζουν μακριά στην Ευρώπη. Επί του παρόντος 500 Ασσύριοι Χριστιανοί ζουν στο Μιντιάτ. Το όνομα της πόλης προέρχεται από την λέξη “Midiate” που σημαίνει «η μετατόπισή μου είναι η πατρίδα μου» στα αραμαϊκά.

Θα κινηθούμε προς το Mor Gabriel, 23χλμ νότια της πόλης, ένα από τα παλαιότερα μοναστήρια στον κόσμο, το οποίο χτίστηκε τον 4ο αιώνα και περιλαμβάνει μία βιβλιοθήκη αρχαίων χειρογράφων. Ιδρύθηκε  το 397 μ.χ για να διαφυλάξει τη Συριακή Ορθόδοξη πίστη, παρέχοντας παράλληλα εκπαίδευση στους ντόπιους και χειροτονώντας νέους μοναχούς. Το παλαιότερο παρεκκλήσι στον χώρο φιλοξενεί ψηφιδωτά που φιλοτεχνήθηκαν από μερικούς από τους ίδιους βυζαντινούς καλλιτέχνες που εργάστηκαν στην Αγία Σοφία στην Κωνσταντινούπολη. Στο δεύτερο παρεκκλήσι της Αγ. Θεοδώρας εντυπωσιάζει ο ​​Θόλος ύψους 17μ και το Οκτάγωνο βαπτιστήριο, ενώ στις κατακόμβες είναι ενταφιασμένοι χιλιάδες μάρτυρες και άγιοι. Μετά θα μεταβούμε στο Hassankeyf, μία πόλη βυθισμένη πλέον. Εκεί θα έχουμε χρόνο για μια μικρή κρουαζιέρα στον ποταμό Τίγρη, που θα μας επιτρέψει να θαυμάσουμε το τοπίο και τα ερείπια του κάστρου. Η πόλη Χασανκεϊφ είναι χτισμένη στις όχθες του ποταμού Τίγρη. Εκεί δημιουργήθηκε η παλαιότερη συνοικία του κόσμου. Τα σπήλαια της πόλης χρονολογούνται από τη νεολιθική εποχή και μερικές από τις σπηλιές συνεχίζουν να αποτελούν κατοικίες για τους ντόπιους μέχρι και σήμερα. Όλοι οι πολιτισμοί που κυριάρχησαν στην αρχαία Μεσοποταμία – Βυζαντινοί, Άραβες Οθωμανοί – άφησαν ανεξίτηλο το στίγμα τους στην πόλη για χιλιετίες. Δεν είναι τίποτα λιγότερο από ένα υπαίθριο, ζωντανό μουσείο. Επιστροφή στο Μάρντιν και διανυκτέρευση.

Πρωινό στο ξενοδοχείο και στη συνέχεια επίσκεψη στο Γκιοπεκλί Τεπέ, όπου στα τούρκικα σημαίνει ‘’ο λόφος της κοιλιάς’’. Ο αρχαιολογικός αυτός χώρος χρονολογείται από το 10.000 πΧ, στην νεολιθική περίοδο, και είναι ο αρχαιότερος ναός που έχει βρεθεί. Πρόκειται για λατρευτικό χώρο που αποτελείται από μεγάλους παραλληλόγραμμους ασβεστόλιθους που πάνω έχουν σκαλισμένα περίτεχνα σχέδια διάφορων ζώων, όπως αλεπού, λιοντάρι κα. Διάσημος χώρος για τις κυκλικές υπόγειες κατασκευές του  που περικλείουν εντός τις  τεράστιες πέτρινες κολώνες  σε σχήμα Τ, τους παλαιότερους γνωστούς μεγάλιθους του κόσμου μερικά από τα οποία φτάνουν σε ύψος έως και 5,5 μ. Χτίστηκαν από κυνηγούς-τροφοσυλλέκτες στην προ-κεραμική νεολιθική εποχή μεταξύ 9.500 πχ και 8.200 πχ .  Επίσκεψη στην πόλη Χαρράν, μια από τις παλαιότερα κατοικημένες πόλεις στον κόσμο, με μοναδική αρχιτεκτονική και με ιστορικά κτίρια φτιαγμένα από λάσπη. Κάποτε, η αρχαία πόλη έσφυζε από δραστηριότητα. Η Χαρράν είναι ένας από τους ελάχιστους αρχαίους οικισμούς που διατηρούν ακόμη τη Βιβλική τους ονομασία. Ο ασσυριακός τύπος, Χαρρανού, μπορεί να σημαίνει «Δρόμος» ή «Δρόμος των Καραβανιών», γεγονός που υποδεικνύει ότι η Χαρράν βρισκόταν σε κύριες εμπορικές οδούς που συνέδεαν μεγαλύτερες πόλεις. Η Χαρράν είναι επίσης γνωστή για το ιστορικό του πανεπιστήμιο, το οποίο υπήρχε ήδη από τον 8ο αιώνα και ήταν γνωστό εκείνη την εποχή για τις γνώσεις και το πρόγραμμα σπουδών του, το οποίο κάλυπτε ένα ευρύ φάσμα θεμάτων όπως η θεολογία, η φιλοσοφία, τα μαθηματικά και η αστρονομία. Αν και το ίδιο το πανεπιστήμιο δεν έχει επιβιώσει, αντικατοπτρίζει την ιστορική σημασία της πόλης ως κέντρο εκπαίδευσης και γνώσης. Η πόλη έχει σχέση με τον Αβραάμ και τον Ιακώβ, καθώς υπάρχει και το πηγάδι του Ιακώβ, στο οποίο λέγεται ότι σήκωσε την πέτρα για να πιεί νερό η Ραχήλ. Αναφέρεται επίσης ότι υπάρχει στην Τορά και η ίδρυση της έγινε από ένα από τα εγγόνια του Νώε ή τον Αράν αδερφό του προφήτη Αβραάμ. Ο Αβραάμ ζούσε εδώ και γι αυτό η Χαρράν αναφέρεται ως η πόλη του Αβραάμ. 

Άφιξη στην Σανλιούρφα. Το όνομα προέρχεται από το πρώιμο αραμαϊκό όνομα Urhai, που άλλαξε σε Έδεσσα τον 3ο αιώνα πΧ. και ανοικοδομήθηκε από τον Σέλευκο Α΄ τον  Νικάτωρ, ο οποίος μετά τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου ανέλαβε την σατραπεία της Βαβυλώνας. Η πόλη της Σανλιούρφα είναι ένα μωσαϊκό πολιτισμών και εθνοτήτων. Η ιστορία έχει αφήσει βαθιά τα σημάδια της σ΄αυτή τη γωνιά της Άνω Μεσοποταμίας από την παλαιολιθική εποχή μέχρι τις μέρες μας λόγω της κομβικής γεωγραφικής θέσης της. Της έχουν χαρίσει τρία ονόματα στο πέρασμα των χρόνων, τα οποία χρησιμοποιούν μέχρι σήμερα. Σανλιούρφα το επίσημο, (ηρωική πόλη) λόγω της ηρωικής στάσης του άτακτου στρατού της στον Α’ παγκόσμιο πόλεμο απέναντι στους Βρετανούς και Γάλλους αποικιοκράτες, Αρούχα, δοσμένο από τους Άραβες που είναι σημαντικό μέρος του πληθυσμού της εκτός από τους Τούρκους και τους Κούρδους, αλλά και το ελληνικό Έδεσσα όπως μαρτυρούν στις επιγραφές τους πολλά εμπορικά καταστήματα. 

Στα μνημεία της πόλης περιλαμβάνονται τα ερείπια της αρχαίας ακρόπολης, μέρος των τειχών της παλιάς πόλης, αντιπλημμυρικά έργα που φτιάχτηκαν από τον Ιουστινιανό τον Α και το τέμενος Halilurrahman. Θα επισκεφτούμε το αρχαιολογικό μουσείο και μουσείο μωσαϊκών της πόλης, ένα από τα καλύτερα μουσεία της Τουρκίας, με περίπου 10.000 εκθέματα από την νεολιθική περίοδο, από το Γκιομπεκλί Τεπέ και τις γύρω περιοχές προ-κεραμικής περιόδου, ως και την οθωμανική. Στον χώρο του μουσείου θα δούμε και το αρχαιότερο γλυπτό πλήρους μεγέθους ανθρώπου που έχει ανακαλυφθεί και χρονολογείται από το 9.000 πΧ περίπου. 

Η Σανλιούφα θεωρείται η γενέτειρα του Αβραάμ και η ιστορία πίσω από την λίμνη με τα ιερά ψάρια που θα επισκεφθούμε μετά είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με εκείνον. Δείπνο και διανυκτέρευση.

Πρωινό στο ξενοδοχείο. Αναχώρηση για  το Ρουμκαλέ (πύργος των Ρωμαίων ή Ρωμιών), περνώντας από την περιοχή του Χαλφέτι όπου υπάρχουν τα διάσημα και μοναδικά μαύρα τριαντάφυλλα ή τριαντάφυλλα Χαλφέτι. Τα συγκεκριμένα τριαντάφυλλα υπάρχουν μόνο σε αυτή την περιοχή και ανθίζουν σε σκούρο κόκκινο χρώμα και καθώς περνά το καλοκαίρι η απόχρωσή του αλλάζει προς το μαύρο. Το Ρουμκαλέ είναι κάστρο με χαρακτηριστικά ύστερου ρωμαϊκού και του μεσαίωνα. Έχει δύο κύριες πύλες στην ανατολή και την δύση. Φημολογείται ότι είναι ένα μέρος που έζησε ο Απόστολος Ιωάννης κατά την διάρκεια της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας για να διαδώσει τον Χριστιανισμό και διατηρούσε ένα αντίγραφο της Βίβλου σε ένα δωμάτιο μέσα στον βράχο και το έκρυψε μέχρι να μεταφερθεί στην Βυρηττό. Από εκεί με τοπικό καραβάκι θα πλεύσουμε στον Ευφράτη και στη διαδρομή θα μπορέσουμε να θαυμάσουμε τις βυθισμένες λόγω του φράγματος ελληνιστικές πόλεις. Το Ζεύγμα ήταν μια αρχαία ρωμαϊκή πόλη που βρισκόταν στις όχθες του ποταμού Ευφράτη. Η ιστορία της πόλης χρονολογείται από τον 3ο αιώνα π.Χ. και ήταν σημαντικό εμπορικό κέντρο και κόμβος στον Δρόμο του Μεταξιού. Δυστυχώς, δυνάμεις της φύσης, ειδικά οι πλημμύρες, κατέστρεψαν το μεγαλύτερο μέρος της πόλης. Ωστόσο, μια σειρά από υπέροχα ψηφιδωτά έχουν βρεθεί και διατηρηθεί κατά τη διάρκεια των αρχαιολογικών ανασκαφών, τα οποία εκτίθενται τώρα στο Μουσείο Ψηφιδωτών Ζεύγμα.

Αργότερα θα φτάσουμε στο Γκαζιαντέπ, πόλη στρατηγικής σημασίας πάνω σε αρχαίους εμπορικούς δρόμους. Ανασκαφές έφεραν στο φως θραύσματα κεραμικής που υποδηλώνουν εγκατάσταση από τις αρχές της τέταρτης χιλιετίας πΧ. Ήταν γνωστή στο Μεσαίωνα ως Hamtap. Άλλαξε πολλές φορές ‘’χέρια’’, καθώς την κατέλαβαν Τουρκμένοι, Άραβες, Μογγόλοι και Τιμούριδες εισβολείς, ενώ τελικά απορροφήθηκε από την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Θα επισκεφτούμε το μουσείο Zevgma, το μεγαλύτερο μουσείο μωσαϊκών στον κόσμο που περιλαμβάνει 2.448m2 ψηφιδωτών ρωμαϊκής και ύστερης αρχαιότητας, 140m2 τοιχογραφιών , 4 ρωμαϊκά σιντριβάνια κα. Στο μουσείο οι επισκέπτες μπορούν να θαυμάσουν διάφορα ψηφιδωτά που κάποτε βρίσκονταν στα ανάκτορα και τις βίλες του Ζεύγμα. Τα ψηφιδωτά απεικονίζουν διάφορα θέματα όπως μυθολογικές σκηνές, μοτίβα της φύσης, θεούς και θεές, την καθημερινή ζωή των κατοίκων των πόλεων και πολλά άλλα. Φημισμένα για το χρώμα, τη λεπτομέρεια και τη δεξιοτεχνία τους, προσφέρουν μια μοναδική εικόνα της καλλιτεχνικής δεξιοτεχνίας του αρχαίου κόσμου. Δείπνο στο ξενοδοχείο και διανυκτέρευση στο Γκαζιαντέπ.

Πρωινό στο ξενοδοχείο. Στη συνέχεια θα μετακινηθούμε στο Νεμρούτ Νταγ (όρος Νεμρούτ). Πρόκειται για το μαυσωλείο του Αντίοχου του Α΄(69- 34πΧ), βασιλιά της Κομμαγηνής, και κατασκευάστηκε από τον ίδιο και για τον ίδιο ως ταφικό μνημείο. Εξαιρετικά προηγμένη τεχνολογία για την εποχή χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή των κολοσσιαίων αγαλμάτων και ορθοστατών, αντίστοιχη των οποίων δεν έχει βρεθεί πουθενά αλλού για αυτήν την περίοδο (ελληνιστική). Είναι ένα μείγμα ελληνιστικής, περσικής και ανατολίτικης αισθητικής. Τέλος, φτάνουμε στο ξενοδοχείο στην πόλη Αντιγιαμάν μία μικρή πόλη, η οποία έχει φιλοξενήσει πολλούς πολιτισμούς ανά τους αιώνες και η ιστορία της χρονολογείται από την παλαιολιθική εποχή, όπου οι άνθρωποι ήταν τροφοσυλλέκτες και κυνηγοί. Δείπνο και διανυκτέρευση.

Πρωινό στο ξενοδοχείο. Αναχώρηση για Ντιγιαρμπακίρ. Το όνομα της πόλης σημαίνει περιοχή (diyar) του λαού Bakr, αραβική φυλή του 7ου αιώνα που κατέκτησε την πόλη, ή αναφέρεται στην αφθονία της περιοχής σε χαλκό. Στην πόλη θα επισκεφθούμε το Φρούριο του Ντιγιαρμπακίρ με μήκος 5.700 μέτρα και χτίστηκε από τον Αυτοκράτορα Κωνσταντίνο τον Β ως οχύρωση στην ήδη υπάρχουσα Ακρόπολη. Στην πόλη θα δούμε επίσης το Ulu τζαμί το παλαιότερο και ένα από τα σημαντικότερα στην Ανατολία, το τέμενος Χαζράτ Σουλεϊμάν του 12ου αιώνα, την αρμένικη εκκλησία Surp Giragos, η οποία είναι η μεγαλύτερη αρμένικη εκκλησία στην Μέση ανατολή, και την Συριάνικη εκκλησία Mor Petyun. Τέλος βόλτα και ψώνια στην κλειστή αγορά της πόλης.  Δείπνο και διανυκτέρευση.

Πρωινό στο ξενοδοχείο και μια μικρή βόλτα στην πόλη πριν αναχωρήσουμε για το αεροδρόμιο. Πτήση από Ντιγιαρμπακίρ για Κωνσταντινούπολη και στη συνέχεια προς Αθήνα.